Í tíma í refsirétti í dag sköpuðust umræður um feminisma. Það er mjög svo óvenjulegt, óvenjulegt að einhver láti nokkurn tímann í sér heyra og óvenjulegt að það sé farið á jafn hættulega slóð og feminísk umræða stundum er.
Umræðurnar spruttu af því að von er á „stjörnulögfræðingum“ í tíma. Ég veit ekki alveg hver tilgangurinn er, kennarinn sagði að þeir væru ekki að fara að kenna okkur, en sennilegast til þess að segja okkur frá því hvernig er að starfa sem lögfræðingur og hvernig er að vera verjandi glæpamanna. Það er örugglega mjög áhugaverður fyrirlestur.
Það kom spurning úr salnum hvort engar konur gætu komið og talað. Réttmæt athugasemd að því er mér fannst. Inntakið í því sem kennarinn svaraði í þessum umræðum var að persónulegar skoðanir lögfræðinga ættu að vera heima og skiptu þannig engu máli þarna inni. En samt er það einmitt ekki það sem þeir sem boðnir eru í tíma gera, heldur segja allskonar undarlega hluti í tíma og ótíma í fjölmiðlum. Ég bíð spennt eftir því að þeir láti persónulegar skoðanir, hnyttnar athugasemdir um feminista og fleira, eftir heima sitja.
Umræðan var fullkomlega ömurleg og ég fékk upp í kok. Konur að tala við kalla, kallar að svara fyrir sig með gríni og útúrsnúningi en einhvernveginn enginn í kjarna málsins.
Ég tók ekki þátt í þessum umræðum. Það græddi enginn á því, og femínsk hugsjón græddi ekkert á umræðunum sem voru þarna inni nema stuða mjög marga. Þetta var punkturinn yfir i-ið á lengra ferli hjá mér.
Ég er nefnilega búin að vera mjög hugsi undanfarið. Ég er feministi. Margar af vinkonum mínum vilja stundum kalla mig öfga-feminista. Það myndi ég sjálf ekki gera. En. Ég finn mig alls ekki með þeim feministum sem núna „ráða ríkjum“ í umræðunni. Mér finnst umræðan undarleg, mér finnst hún á stað sem hún gerir ekkert nema að tapa á.
Ég er ekki mjög víðlesin í þessu viðfangsefni. Ég er ekki búin að læra um feminisk fræði. En ég hef mjög mikinn áhuga á að bæta stöðu kvenna í samfélaginu og geri mitt á hverjum einasta degi til þess. Ég reyni að hafa áhrif á fólkið í kringum mig og vekja það til umhugsunar, og ég veit fyrir víst að mér hefur oft tekist það vel. Þess vegna er ég leið yfir að vera að gefast upp og finnast ég oft á tíðum þurfa að verja eitthvað sem ég sjálf er ekki fullkomlega sammála. Ég veit vel að það bað mig enginn um það, en ég vil halda merkjum feminisma á lofti.
Ég hef ekki trú á þessum ágenga, stuðandi feminisma. Kannski er ég ekki nógu róttæk. Hann höfðar allavegna ekki til mín, og til fæstra sem ég þekki. Flestir sem ég þekki geta ekki meira af stuðandi umræðu og þetta hefur í raun snúist í andhverfu sína. Mér finnst umræðan oft yfirlætisleg og hrokafull. Og kaldhæðin. Ég vil að umræðan sé málefnaleg, alltaf. Og mér finnst að fleiri en ein átt af feminskri skoðun megi heyrast, en það virðist sem ef maður hefur ekki nákvæmlega sömu sýn á hlutina þá sé maður tættur í sig. Já, tættur. Ég bíð eftir að verða tætt í mig eftir að ég ýti á takkann.
Af hverju bíð ég? Jú. Fyrir ekki svo löngu var ég inni í einhverskonar feminiskum umræðuhóp á Facebook. Hann var mjög undarlegur að því er mér fannst og umræðurnar þar inni skrýtnar. Ég vogaði mér til að kommenta á eina færsluna, eftir mjög uppsafnaðan pirring. Í stuttu máli var ég vinsamlegast beðin um að yfirgefa hópinn, sem ég og gerði. Það fannst mér skrýtið.
Það þurfa ekki alir að vera sammála mér. En mér fannst komið nóg. Mér fannst að mín skoðun mætti líka heyrast, án þess að vera aggresíf, án þess að dæma alla aðra í kringum mig, án þess að mér finnist ég betri en aðrir. Ég vona að ef einhver gallharður feministi sem er ekki sammála mér les þetta, þá andi hann inn og út og lesi þetta, ekki í bræði, ekki í þeim þankagangi að ég sé að eyðileggja það sem nú þegar hefur verið byggt upp o.s.frv. Ég held í einlægni að það sé gott fyrir umræðuna og gott fyrir alla að heyra að það séu til einhverskonar stefnur og straumar í feminisma. Þetta er kannski ekki ein slík, en þetta er allavegna eitthvað annað en umræðan sem hvað hæst heyrist í. Það er gott að eiga sér fyrirmyndir, ég held að það séu ekki margar stelpur sem eigi sér fyrirmyndir í stuðandi feministum dagsins í dag, því miður.
Mér fannst leiðinlegast að í tímanum í dag kom réttmæt ábening sem kennarinn fór strax í vörn yfir. Ég vildi að hann hefði bara tekið pólinn um það að í dag eru karlmenn meira áberandi í samfélaginu, sérstaklega á þessu sviði og nánast þeir eingöngu sem starfa í þessum glæpamálum þarna (ég held að það sé rétt hjá mér, mestmegnis allavegna) en að hann vonaði að eftir sem skemmstan tíma væri staðan ekki sú. Ég vildi að kennarinn hefði gefið okkur konunum þarna inni, sem erum í meirihluta, hvatningu til þess að láta til okkar taka. Ég vildi að samfélagið hvetti mig meira. Ég vildi að allir pabbar segðu við stelpurnar sínar „þú veist að þú getur allt sem strákar geta“ eins og pabbi minn gerði við mig.
Ég vildi að umræðan væri á jákvæðu plani. Taka út það sem er vel gert t.d., og benda á hvernig aðrir megi taka sér það til fyrirmyndar. Þetta hefur þó sennilegast verið reynt í mörg ár og ekki virkað nægjanlega vel.
Ókei - önnur hugmynd.
Virkjum fræðasamfélagið, sérstaklega í karllægum deildum. Helst þyrfti umræðan auðvitað að hefjast í grunnskóla og á heimilum barna, stráka og stelpna. En byrjum á einu. Fræðasamfélagið. Hversu magnað væri það ef allir kennarar við lagadeild væru meðvitaðir um stöðu kynjanna, væru meðvitaðir um hversu mikil áhrif þeir hafa á mótun hugsunar nemenda sinna, ef þeir hugsuðu um þessi mál og tækju ögn mið af þeim í kennslu?
Ókei, þetta getur verið erfitt líka. Það er erfitt að kenna gömlum hundi að sitja. Og ég veit ekki hver á að taka að sér að breyta hugum allra við háskólann.
Kannski er ég bara að tala út um rassgatið á mér. En það sem ég veit er að mér finnst umræðan í dag leiðinleg. Ég nenni ekki lengur að lesa feminiska pistla.
Ég vil ekki benda á fólk og segja að þetta og hitt sé að. Mig langar frekar að hugsa þetta út frá því hvernig við getum bætt stöðuna. Auðvitað með því að benda á það sem aflaga fer, en ekki á þennan yfirlætislega hátt sem mér finnst koma úr svo mörgum áttum.
Ég benti á plakat sem Orator birti, með Mad Men þema af karlmanni, og allir skemmtikraftarnir sem taldir voru upp voru karlkyns. Ég benti á þetta. Ég held að margir hafi farið í vörn. En málið er að þetta er ekki Orator að kenna, þetta er samfélaginu að kenna. Það er erfitt að fá kvenkyns skemmtikrafta á svona ball. Það er gott að vekja fólk til umhugsunar, setja á sig kynjagleraugun, vera með vitundarvakningu um málefnin. En ég held að aðferðirnar sem eru ráðandi í dag nái ekki til fólks, að aðferðirnar séu ekki þessi vitundarvakning sem þörf er á.
Hvað vil ég?
Ég vil jákvæðari umræðu, með minna yfirlæti og meiri uppbyggilegri gagnrýni. Ekki þessi stuðandi og sjokkerandi pæling. Ég stjórna ekki samfélaginu, en ég veit að ég get haft áhrif á fólkið í kringum mig og ég ætla að halda því áfram.
Þessi pistill er eitthvað sem ég tengi mjög vel við, og ég kann að meta. Sóley er þarna á mjög yfirvegaðan hátt að benda á margt sem er gjörsamlega sturlað við samfélagið sem við lifum í. Mér finnst samfélagið líka oft á tíðum öfgafullt.
Ég týndi þræðinum. Ég veit ekki alveg hver punkturinn minn er lengur. Kannski langaði mig mögulega bara að segja einhverjum að ég fíla ekki umræðuna oft á tíðum, þrátt fyrir að vera feministi og gagnrýnin á samfélagið í kringum mig. Kannski er ég nokkrum árum á eftir mörgum af þeim sem fjalla um feminisma, kannski er það fólk búið að læra og veit að ekkert nema svona umræða er það sem blívar.
Það má vera að ég sé of passíf. En fleiri en eitt sjónarmið í alla umræðu hljóta að vera af hinu góða, er það ekki?